De Vietnamese regering wil dat de halfgeleiderindustrie een strategische pijler wordt. In Hanoi is recent gewerkt aan plannen voor investeringen, opleidingen en infrastructuur. Het doel is meer productie, ontwerp en verpakking van chips in het land. Dit raakt ook Europa via de EU Chips Act en de Europese AI-verordening, met gevolgen voor overheid en industrie.
Vietnam zet in op chips
Vietnam richt zich op het versterken van de keten voor halfgeleiders: van chipontwerp tot assemblage en testen. Dat zijn stappen waarbij componenten worden samengevoegd en gecontroleerd voor gebruik in elektronica en datacenters. Het land wil hiermee meer buitenlandse investeringen aantrekken en tegelijk eigen kennis opbouwen.
Er is al een basis aanwezig met productielocaties van bedrijven als Intel en Amkor. Intel heeft in Ho Chi Minhstad een grote fabriek voor assemblage en testen. Amkor opende in 2023 een verpakkingsfabriek in Bac Ninh, gericht op geavanceerde chipverpakking.
De overheid zet daarnaast in op talentontwikkeling, bijvoorbeeld door technische opleidingen uit te breiden. Dat moet het tekort aan ingenieurs en technici verkleinen. Zonder voldoende vakmensen blijft groei lastig, zeker in complexere segmenten zoals ontwerp en geavanceerde verpakking.
Cruciaal voor AI-groei
De vraag naar halfgeleiders groeit door kunstmatige intelligentie, cloud en telecom. AI-modellen draaien vaak op GPU’s, speciale processors voor zware berekeningen. Een GPU is een rekenchip die oorspronkelijk is gemaakt voor grafische taken, maar nu ook AI-algoritmen versnelt.
Fabrikanten als Nvidia ontwerpen de chips, terwijl foundries zoals TSMC ze produceren. Die scheiding maakt de keten gevoelig voor knelpunten, bijvoorbeeld bij toelevering of lithografie. Daardoor krijgt elk land dat delen van de keten versterkt, extra strategisch gewicht.
Vietnam mikt vooral op ontwerp, assemblage, testen en verpakking, waar de instapdrempel lager is dan bij geavanceerde productie. Dat kan de leveringszekerheid voor AI-hardware verbeteren. Bedrijven in de regio kunnen zo sneller opschalen zonder volledig nieuwe waferfabrieken te bouwen.
Europese AI-verordening stuurt vraag
De Europese AI-verordening (AI Act) stelt eisen aan transparantie, veiligheid en toezicht op AI-systemen. Dit kan de vraag naar betrouwbare en efficiënte hardware vergroten, onder meer in de publieke sector. Overheden hebben robuuste systemen nodig die voldoen aan regels en audit-eisen.
In combinatie met de EU Chips Act, die 20% van de wereldwijde chipproductie in 2030 nastreeft, ontstaat er een duidelijk beleidskader. Europa zoekt naar partnerschappen om leveringsrisico’s te spreiden. Samenwerking met productielanden als Vietnam kan daarbij helpen, bijvoorbeeld voor verpakking en testen.
Voor Nederlandse instellingen en bedrijven liggen er kansen in tooling, ontwerpsoftware en kennisoverdracht. ASML blijft met lithografiemachines een sleutelspeler, al richt Vietnam zich nu vooral op latere stappen in de keten. Dat kan alsnog Europese leveranciers van meetapparatuur, materialen en automatisering versterken.
De EU mikt op 20% van de wereldwijde chipproductie in 2030 (EU Chips Act).
Geopolitiek en exportregels
De halfgeleiderketen is sterk verweven met geopolitiek en exportcontroles. Nederland hanteert op het moment van schrijven vergunningen voor bepaalde ASML-systemen richting China. Zulke regels sturen investeringskeuzes en de spreiding van productiecapaciteit.
Voor Vietnam betekent dit kansen in minder gevoelige segmenten zoals packaging en test. Die activiteiten zijn cruciaal om chips inzetbaar te maken, maar vragen geen extreme machines. Zo kan het land sneller schaal bouwen met lagere geopolitieke risico’s.
Europese inkopers kijken intussen naar leveringszekerheid, kwaliteit en naleving van standaarden. Certificering en traceerbaarheid worden belangrijker door de AI Act en cybersecurity-eisen. Dat vergroot de druk op fabrieken om processen en data beter te borgen.
Tekort aan talent en energie
De grootste belemmeringen blijven menselijk kapitaal en infrastructuur. Chipproductie en -verpakking vragen hoogopgeleide technici en stabiele energie. Water- en stroomvoorziening moeten betrouwbaar zijn om uitval te voorkomen.
Vietnam investeert in STEM-onderwijs en samenwerking met universiteiten en internationale bedrijven. Stageprogramma’s en gezamenlijke labs versnellen kennisoverdracht. Toch kost het jaren om genoeg ervaren engineers op te leiden.
Voor Europa kan samenwerking met Vietnamese opleiders en bedrijven de talentpijplijn verbreden. Nederlandse hogescholen en TU’s werken al vaker met Aziatische partners. Dat kan leiden tot duale trajecten waarin studenten ervaring opdoen in ontwerp en packaging.
Kansen voor Nederland en EU
Voor Nederland liggen er mogelijkheden in toelevering en procesautomatisering. Bedrijven die machines, materialen en metrologie leveren, kunnen aansluiten bij groei in Vietnam. Ook software voor ontwerp en kwaliteitscontrole is kansrijk.
Overheden kunnen via handelsmissies en EU-programma’s afspraken maken over standaarden en duurzaamheid. Dat helpt om chips geschikt te maken voor toepassingen in zorg, mobiliteit en overheid, waar de Europese AI-verordening strikte eisen stelt. Zo wordt de koppeling tussen beleid en technologie concreet.
De combinatie van Vietnamese schaal en Europese regelgeving kan de markt voor betrouwbare AI-hardware versnellen. Voorwaarden zijn wel transparante toelevering en naleving van AVG-principes waar data in productieprocessen worden gebruikt. Dataminimalisatie en versleuteling blijven nodig als fabrieken sensordata en testresultaten verzamelen.