Bibliotheek Hoogland organiseert binnenkort een workshop over de basis van kunstmatige intelligentie in Hoogland. De bijeenkomst is voor inwoners die willen begrijpen wat AI doet en hoe je het veilig gebruikt. Er is aandacht voor privacy volgens de AVG en voor gevolgen van de Europese AI-verordening (AI Act). Doel is dat bezoekers met meer zekerheid met nieuwe systemen kunnen werken.
Lokale bibliotheek legt basis
De bibliotheek kiest voor een eenvoudige uitleg zonder vakjargon. Bezoekers leren wat een algoritme is: een vaste reeks stappen die een computer volgt. Ook komt aan bod wat een datamodel is: een systeem dat patronen leert uit voorbeelden. Er is geen voorkennis nodig.
De workshop laat zien waar AI nu al in het dagelijks leven zit. Denk aan tekst samenvatten, een e-mail schrijven of een to-do-lijst maken. Ook praktische vragen komen langs, zoals zoeken met een chatbot of een route plannen. De nadruk ligt op eenvoudig, stap voor stap.
Deze aanpak past bij de publieke taak van Nederlandse bibliotheken om digitale vaardigheden te versterken. Zo’n laagdrempelige sessie helpt inwoners bewuster online te zijn. Dat is relevant voor werk, studie en contact met de overheid. Het gaat om snappen wat werkt én wat niet.
Voorbeelden met bekende tools
Voorbeelden sluiten aan bij bekende namen. Denk aan ChatGPT van OpenAI, Google Gemini en Microsoft Copilot. Een chatbot geeft antwoord in tekst, een zoekmachine toont vooral links. Dat verschil wordt helder gemaakt met korte demonstraties.
Beeldgeneratie komt ook kort aan bod als voorbeeld. Daarbij maken systemen als DALL·E (OpenAI), Midjourney en Stable Diffusion (Stability AI) nieuwe plaatjes op basis van een opdracht. Dit heet generatieve AI: software die zelf inhoud creëert uit voorbeelden. De werking wordt in eenvoudige taal uitgelegd.
Generatieve AI is software die op basis van voorbeelden nieuwe tekst, beeld of audio maakt, in plaats van alleen bestaande informatie op te zoeken.
Er is aandacht voor grenzen en kwaliteit. AI kan fouten maken of dingen verzinnen. De workshop geeft tips om bronnen te controleren en betere vragen te stellen. Zo leren bezoekers nuchter met de uitkomsten om te gaan.
Privacy en AVG centraal
Wat je invoert in een AI-systeem kan worden opgeslagen. Deel daarom geen gevoelige of persoonlijke gegevens. De Algemene verordening gegevensbescherming (AVG) schrijft dataminimalisatie voor: alleen vragen wat echt nodig is. Versleuteling en goede wachtwoorden blijven belangrijk.
Ook instellingen zoals scholen en gemeenten moeten veilig werken met AI. Let op opties waarbij je chatgeschiedenis niet wordt gebruikt om modellen te trainen. Sommige aanbieders bieden zo’n instelling aan. Wie extra zekerheid wil, gebruikt waar mogelijk privacy-instellingen of lokale oplossingen zonder datadeling.
Voor kinderen en jongeren gelden extra waarborgen. Let op leeftijdsgrenzen en filters in apps. Bespreek thuis of in de klas welke gegevens je wel of niet deelt. Zo voorkom je onbedoelde risico’s.
Gevolgen Europese AI-verordening
De Europese AI-verordening (AI Act) treedt gefaseerd in werking, op het moment van schrijven in 2025 en 2026. De regels vragen meer transparantie van aanbieders, ook bij zogenoemde general-purpose AI (brede basismodellen). Er komen plichten rond documentatie, veiligheid en risicobeheersing.
Voor gebruikers betekent dit onder meer duidelijkheid wanneer AI is ingezet. Systemen worden ingedeeld in risicoklassen, van laag tot hoog risico, met strengere eisen bij hogere risico’s. Verboden toepassingen blijven buiten de deur. Dat helpt burgers en organisaties beter te kiezen.
Bibliotheken spelen hierin een praktische rol. Ze vertalen nieuwe regels naar begrijpelijke tips. Dat is nuttig voor inwoners én voor medewerkers in zorg, onderwijs en overheid. Zo groeit digitale weerbaarheid in de regio.
Aanmelden en praktische info
De workshop staat open voor inwoners uit Hoogland en omgeving. Aanmelden kan via de website of de balie van Bibliotheek Hoogland. Het aantal plaatsen is meestal beperkt, dus inschrijven op tijd is verstandig.
Neem bij voorkeur een eigen smartphone of laptop mee. Basiskennis internet is handig, maar geen vereiste. De sessie is geschikt voor beginners zonder technische achtergrond.
Data en tijden staan op de agenda van de bibliotheek. Bij vragen over toegankelijkheid of mogelijke kosten helpt de klantenservice van de bibliotheek. Bezoekers volgen de huisregels van de locatie.