In Las Vegas is vandaag de eerste dag van CES 2026 gestart. Grote en kleine techbedrijven tonen nieuwe producten met kunstmatige intelligentie. De beurs draait om wat er al werkt en wat nog niet. Europese bezoekers letten extra op privacy, veiligheid en de gevolgen van de Europese AI-verordening voor overheid en bedrijven.
AI kleurt start van CES
Bijna elk apparaat heeft nu een AI-functie, van laptops tot tv’s en slimme huishoudelijke apparaten. Fabrikanten benadrukken vooral snellere reacties en lagere kosten. Veel functies draaien al op het apparaat zelf, zonder constante verbinding met de cloud.
In demonstraties valt op dat spraak en beeld vaker samenkomen. Een systeem dat tekst, stem en beeld tegelijk verwerkt heet multimodaal. De bediening wordt zo natuurlijker, maar de praktijk moet laten zien of dit ook stabiel werkt in huis en op kantoor.
Niet alles is meteen af. Sommige functies zijn aangekondigd met “komt later via update”. Dat wijst op een race om als eerste zichtbaar te zijn, terwijl de software nog doorontwikkeld wordt.
On-device verwerking krijgt voorrang
On-device AI betekent dat het model op het apparaat draait en data lokaal blijft. Dit verkort de wachttijd en bespaart dataverkeer. Voor gebruikers is dat prettig, maar het stelt ook eisen aan batterij en warmtebeheer.
On-device AI: het algoritme rekent op het apparaat zelf, zodat minder persoonlijke gegevens naar de cloud hoeven.
Veel makers kiezen voor een hybride aanpak: een klein model lokaal en een groter model in de cloud. Een taalmodel (LLM) is een algoritme dat tekst begrijpt en maakt op basis van veel trainingsdata. Die combinatie geeft snelheid, maar roept vragen op over waar data heen gaat en hoe die wordt beveiligd.
Voor Europese afnemers is dataverwerking een hard criterium. De AVG vereist dataminimalisatie en goede versleuteling. Bedrijven zullen moeten uitleggen welke gegevens lokaal blijven en welke het apparaat toch naar servers stuurt.
Auto en robotica versnellen
Automerken tonen softwaregestuurde functies zoals geavanceerde rijhulpsystemen. De stap naar meer autonomie vraagt om betrouwbare sensoren en robuuste algoritmen. In Europa vallen zulke systemen al snel in de hoogrisicoklasse van de AI-verordening, met strikte eisen aan testen en documentatie.
In de hal met robotica ziet men meer huis- en servicerobots. Zij combineren camerabeelden met taal, zodat ze opdrachten begrijpen en uitvoeren. De prestaties verbeteren, maar blijven gevoelig voor slechte belichting, lawaai en onverwachte situaties.
Leveranciers beloven veilige samenwerking tussen mens en robot, ook wel cobots genoemd. Dat vraagt om nauwkeurige detectie van mensen en obstakels. Voor inzet in Europese zorg of logistiek zijn aanvullende veiligheidsnormen en keurmerken nodig.
Europese AI-verordening gevolgen overheid
De Europese AI-verordening (AI Act) legt verplichtingen op per risicoklasse. Chatbots moeten transparant zijn en duidelijk maken dat een systeem antwoordt, geen mens. Hoogrisicosystemen moeten onder meer een risicobeheerproces, logging en heldere gebruiksinstructies hebben.
Voor overheden en publieke diensten betekent dit strengere inkoop en toezicht. Denk aan aanbestedingen met eisen voor datasoort, herkomst en bias-tests. Organisaties zullen, op het moment van schrijven, impactanalyses en technische dossiers moeten bijhouden.
De AVG blijft daarnaast leidend voor persoonsgegevens. Dataminimalisatie en doelbinding zijn verplicht, ook als de AI op het apparaat draait. Fabrikanten die in de EU willen verkopen doen er goed aan privacy-instellingen standaard zuinig te maken.
Nederlandse kansen en aandachtspunten
Nederlandse bedrijven en instellingen zoeken winst in slimme apparaten die offline bruikbaar zijn. Dat past bij privacy-eisen en betrouwbaarheid in zorg, onderwijs en mobiliteit. Belangrijk is dat functies blijven werken zonder abonnement of constante internetverbinding.
Voor CIO’s en inkopers tellen drie vragen: werkt het lokaal, is data versleuteld, en zijn updates gegarandeerd? Transparantie over gebruikte modellen en datasets helpt bij beoordeling. Een duidelijke exportfunctie voor data vergemakkelijkt overstappen en controle.
Consumenten doen er goed aan te letten op updatebeleid en energieverbruik. Vraag of een AI-functie echt op het apparaat draait of toch in de cloud. Zo wordt een CES-demonstratie ook thuis een betrouwbare oplossing.
