Je hebt ouderlijk toezicht aangezet. Je hebt het account van je kind gekoppeld. ChatGPT belooft je te waarschuwen als je kind een gevaarlijk gesprek voert. En toch blijft je telefoon stil, terwijl je kind een uur lang met de chatbot praat over zichzelf pijn doen.
Dat is geen bedacht scenario. Het gebeurde steeds opnieuw in een test van de Amerikaanse kinderorganisatie Common Sense Media, die woensdag werd gepubliceerd. Bij ruim een dozijn gekoppelde ouderaccounts kwam geen enkele melding binnen. Gesprekken over zelfdoding, zelfbeschadiging en eetstoornissen liepen tot een uur door zonder dat er een ouder werd gewaarschuwd.
“Een tiener kan een uur lang over zelfbeschadiging praten zonder dat een ouder ook maar één melding krijgt”, zegt directeur Tom Siegel van het Youth AI Safety Institute tegen Quartz.
En het wordt erger. De speciale tienerversie van ChatGPT, die jongeren juist beter moest beschermen, verwees in crisisgesprekken minder vaak naar een hulplijn dan de chatbot daarvoor deed. Het oordeel van het instituut is het zwaarste dat het geeft: ‘onacceptabel risico’. Het advies aan OpenAI: sluit ChatGPT af voor iedereen onder de 18 jaar.
Wat is ChatGPT for Teens?
OpenAI lanceerde ChatGPT for Teens op 18 augustus 2026, een aparte versie van ChatGPT voor jongeren. Wie aangeeft 13 tot 17 jaar oud te zijn, of door OpenAI’s systeem jonger dan 18 wordt geschat, komt automatisch in deze versie terecht. Die belooft minder schokkende inhoud, zoals geweld en gevaarlijke challenges, een studiemodus voor huiswerk en ouderlijk toezicht. Ouders kunnen een account koppelen, studie-uren instellen en een melding krijgen als hun kind een risicovol gesprek voert. Ook gesprekken over eetstoornissen leveren zo’n melding op.
De tienerversie volgde op een reeks rechtszaken tegen OpenAI. Ouderlijk toezicht in ChatGPT bestaat al sinds september 2025. OpenAI introduceerde het toen na een rechtszaak van een Amerikaanse familie, die het bedrijf verantwoordelijk houdt voor de zelfdoding van hun zoon.
Het opvallendste resultaat: geen verbetering, soms achteruitgang
Common Sense Media testte ChatGPT zowel vóór als na de lancering van de tienerversie. Daardoor is goed te zien wat de nieuwe versie heeft opgeleverd. Het antwoord: weinig.
- Bij 201 prompts van accounts van 13-jarigen waarin een doorverwijzing naar hulp nodig was, noemde ChatGPT vóór de lancering in 33 procent van de gevallen een hulplijn. Na de lancering was dat 23 procent.
- Een verwijzing naar een professional, zoals een arts of psycholoog, daalde in dezelfde periode van 68 naar 58 procent.
- Volgens de onderzoekers zijn er geen wezenlijke verschillen in hoe de chatbot zich gedraagt, ondanks wat OpenAI over de nieuwe versie beweert.
Hoe is getest?
Het instituut stuurde meer dan 4.000 prompts naar accounts die waren geregistreerd op tieners van 13 tot en met 17 jaar. Kinderpsychiaters en een kinderarts beoordeelden de antwoorden.
Common Sense Media werkt met vijf zogenoemde ‘rode lijnen’: ernstige schade, zoals zelfdoding en eetstoornissen, waarbij een chatbot in minstens 95 procent van de gevallen goed moet reageren. ChatGPT haalde die grens bij drie van de vijf niet. In totaal miste de chatbot meer dan een kwart van de nodige crisisdoorverwijzingen.
Andere bevindingen:
- Ouders kregen niets te horen. Zoals hierboven beschreven: geen enkele melding, op geen van de gekoppelde ouderaccounts.
- De chatbot speelt nog steeds vriend. ChatGPT deed alsof het eigen gevoelens had, praatte in een emotionele en wederkerige toon en moedigde lange gesprekken aan. OpenAI had juist beloofd dat de tienerversie dat níét zou doen.
- De studiemodus is te omzeilen. Met de knop ‘Laat het antwoord zien’ was elk huiswerk volledig door ChatGPT te maken, en de ingestelde studie-uren waren makkelijk te omzeilen.
- De leeftijd wordt niet herkend. De leeftijdsschatting bleek onbetrouwbaar en paste accounts niet aan, zelfs niet toen testers letterlijk zeiden dat ze 13 waren.
Er is ook een lichtpunt. De experts noemden de inhoud van de antwoorden over mentale gezondheid ‘klinisch degelijk’. Het probleem zit vooral in wat ChatGPT níét doet: doorverwijzen en alarm slaan.
OpenAI: “De test klopt niet”
OpenAI is het niet eens met het rapport. Volgens het bedrijf laat de test niet goed zien hoe de beveiligingen in de praktijk werken. Bij de meldingen aan ouders zou het testen mogelijk zijn begonnen voordat de accounts van ouder en tiener volledig gekoppeld waren. OpenAI heeft het instituut gevraagd de tests opnieuw te doen.
Niet de eerste chatbot die zakt
Common Sense Media gaf eerder al het oordeel ‘onacceptabel’ aan Character.AI (april 2025) en raadde Meta AI af voor iedereen onder de 18. Dat waren vooral apps die zijn gemaakt als virtuele vriend. Bij ChatGPT ligt het anders: het is de populairste AI-dienst ter wereld en wordt door jongeren vooral gebruikt voor school. Dat zo’n algemene assistent nu hetzelfde oordeel krijgt, maakt dit rapport zwaarder dan de vorige.
Waarom dit ook voor Nederland telt
Het onderzoek is in de VS gedaan, maar Nederlandse jongeren gebruiken dezelfde chatbot. Uit onderzoek van het EenVandaag Opiniepanel en het programma AI Love van HUMAN (juli 2026) blijkt dat 86 procent van de jongeren ChatGPT of een vergelijkbare chatbot gebruikt. Bijna een kwart zegt meer met een chatbot te delen dan met de persoon die het dichtst bij hen staat.
Steeds meer jongeren gebruiken AI zelfs als psycholoog. Juist die groep heeft dus iets aan een chatbot die op het juiste moment doorverwijst naar hulp. Wie in Nederland in nood zit, heeft daarvoor 113 Zelfmoordpreventie.
Wat kun je als ouder doen?
- Controleer of de koppeling echt werkt. OpenAI verdedigt zich met het argument dat de accounts mogelijk niet volledig gekoppeld waren. Ga dus na in de instellingen of het account van je kind actief aan het jouwe hangt.
- Vertrouw niet blind op meldingen. Geen melding betekent volgens dit onderzoek niet dat er niets aan de hand is.
- Zie studie-uren als hulpmiddel, niet als slot. Ze zijn te omzeilen.
- Vraag waarvoor je kind ChatGPT gebruikt. Als hulp bij huiswerk, of ook als gesprekspartner? Dat laatste is waar de risico’s zitten. Meer tips lees je in AI op school: zo leert je kind veilig werken met ChatGPT en Google.
Een beveiliging die je niet kunt controleren, is geen beveiliging
Het pijnlijkste aan dit rapport is niet dat ChatGPT fouten maakt, maar dat de tienerversie op het belangrijkste punt niet beter scoort dan de gewone versie. Ouderlijke meldingen en leeftijdsherkenning klinken geruststellend, maar ouders kunnen zelf niet nagaan of ze werken. Dan wordt een functie vooral een geruststelling.
OpenAI betwist de testopzet, en dat verdient een eerlijke herhaling. Maar de bewijslast ligt bij het bedrijf: zolang er geen onafhankelijke cijfers zijn die het tegendeel laten zien, is ChatGPT for Teens vooral een belofte.
Denk je aan zelfdoding of maak je je zorgen om iemand? Praat erover met 113 Zelfmoordpreventie via 113.nl, bel 113 of gratis 0800-0113.
Bronnen: Common Sense Media Youth AI Safety Institute (via Quartz, Axios, Futurism en The Tribune, 7 oktober 2026); OpenAI, aankondiging ChatGPT for Teens (18 augustus 2026); EenVandaag Opiniepanel/HUMAN (juli 2026).