De Belgische tv-show De Mol verhuist dit seizoen naar Portugal. Het motto is ‘A toupeira’, Portugees voor ‘de mol’. De opnames spelen zich af in verschillende regio’s van het land. De stap heeft ook gevolgen voor techniek, privacy en regels, zoals de Europese AI-verordening die omroepen raakt.
Portugal wordt nieuw decor
De Mol gebruikt elk seizoen een nieuw land als speelveld. Dit jaar is Portugal aan de beurt, met steden, natuur en kust als decor. De keuze geeft de makers frisse opdrachten en beelden. Voor kijkers levert het nieuwe taal en cultuur op in de opdrachten.
Het programma draait om een groep kandidaten die geld verdient met opdrachten. Eén van hen is de mol, die in het geheim saboteert. De spanning zit in het zoeken naar die saboteur. Elke week valt er iemand af die het minst goed de mol inschat.
De mol is een geheime saboteur die opdrachten laat mislukken en onzichtbaar probeert te blijven voor de groep.
‘A toupeira’ onderstreept het Portugese thema in titels en vormgeving. Verwacht dus lokale locaties, taal en muziek in de montage. Dat vraagt om snelle vertaling en ondertiteling voor het Nederlandstalige publiek. Die stap is technisch en redactioneel steeds belangrijker.
Productie vraagt slimme technologie
Opnames in uiteenlopende landschappen vragen flexibele camera’s en drones. Lichtgewicht rigs en stabilisatie zorgen voor nette beelden tijdens actiescènes. Draadloze audio en back-upopnames beperken risico’s op verlies. In de montage helpt software om ruis te verwijderen en kleur gelijk te trekken.
Omroepen zetten vaak spraakherkenning in om interviews snel uit te typen. Tools zoals Whisper, een openbronmodel van OpenAI, of de spraak-naar-tekst-functies in Adobe Premiere Pro versnellen transcriptie. Zulke systemen zetten spraak automatisch om naar tekst, maar moeten handmatig worden gecontroleerd. Zeker bij Portugese namen en plaatsnamen zijn fouten snel gemaakt.
Voor planning en veiligheid zijn kaarten en vergunningen cruciaal. EU-droneregels van EASA bepalen waar en hoe drones mogen vliegen, ook in Portugal. Producties werken met geofencing en no-fly-zones om aan die regels te voldoen. Dat beperkt verrassingen op draaidagen en verkleint risico’s op boetes.
Privacyregels sturen de opnames
Reality-tv filmt vaak in openbare ruimtes. Dan geldt de AVG: werk alleen met zo min mogelijk persoonsgegevens en beveilig opnames goed. Onbedoelde voorbijgangers worden geblurd of onherkenbaar gemaakt. Opslag en toegang tot ruwe beelden zijn gelimiteerd tot wie ze echt nodig heeft.
AI kan helpen bij automatische vervaging van gezichten, maar dat is niet foutloos. Donker licht, hoeden of snelle bewegingen kunnen herkenning verstoren. Redacties moeten daarom het resultaat handmatig controleren. Zo voorkomen ze dat iemand toch herkenbaar in beeld komt.
In Portugal ziet de privacytoezichthouder CNPD toe op naleving. Producties hebben vaak toestemming nodig voor locaties en duidelijke afspraken met deelnemers. Data blijven idealiter binnen de EU en worden versleuteld opgeslagen. Dat verkleint juridische risico’s en houdt de keten overzichtelijk.
AI-verordening raakt omroepen
De Europese AI-verordening treedt gefaseerd in werking, op het moment van schrijven vanaf 2025 en 2026. Omroepen die generatieve systemen inzetten, krijgen transparantieplichten. Denk aan het labelen van synthetische beelden of stemmen in trailers. Ook moeten zij technische documentatie bijhouden over gebruikte modellen.
Generatieve AI is handig voor proefmontages of vertalingen, maar kent beperkingen. Modellen kunnen hallucineren of culturele nuances missen. Redactionele controle blijft dus verplicht. Dat is ook in lijn met de AI-verordening en bestaande journalistieke codes.
Voor hoogrisico-toepassingen gelden strengere eisen, maar entertainment valt daar meestal niet onder. Toch is impactbeoordeling nuttig bij inzet van nieuwe algoritmen. Het helpt risico’s rond discriminatie, auteursrecht en misinformatie te vinden. En het maakt duidelijk wie verantwoordelijk is bij fouten.
Toegankelijkheid voor Nederlands publiek
Snelle en goede ondertiteling is essentieel voor kijkers in Nederland en Vlaanderen. Automatische vertaling kan een eerste versie leveren, bijvoorbeeld met NLLB (Meta) of Marian NMT. Een editor polijst daarna stijl, timing en vaktermen. Zo blijft humor en spanning overeind in het Nederlands.
Voor doven en slechthorenden zijn duidelijke ondertitels en audiodescriptie belangrijk. De EU-toegankelijkheidsregels en nationale afspraken stimuleren dit. In Nederland sluit dit aan bij de erkenning van de Nederlandse Gebarentaal. AI kan tempo maken, de eindredactie bewaakt de kwaliteit.
Ook online kan de productie algoritmen inzetten, bijvoorbeeld voor moderatie van reacties. Filteren op haatspraak of doxing beschermt deelnemers en publiek. Maar filters mogen niet doorslaan en legitieme kritiek blokkeren. Heldere huisregels en bezwaarprocedures blijven daarom nodig.
