De Nederlandse gameontwikkelaar Tomas Sala noemt generatieve AI als creatietool “slecht”, maar wel onvermijdelijk. Hij is bekend van The Falconeer en Bulwark: Falconeer Chronicles. In november zei hij dat makers zich beter nu al voorbereiden op deze omslag. Dat is relevant voor Europese studio’s, want de Europese AI‑verordening (AI Act) legt straks plichten op rond transparantie en auteursrecht.
Nederlandse maker ziet AI komen
Sala ziet dat AI het maakproces in games gaat veranderen, ook al werkt het nu nog stroef. Generatieve AI is software die zelf tekst, beeld, audio of code maakt op basis van voorbeelden. Volgens hem is de technologie nog verre van ideaal voor dagelijkse productie. Toch verwacht hij dat veel studio’s ermee gaan experimenteren om tijd te winnen.
De ontwikkelaar spreekt uit de praktijk van kleine teams. Snelle schetsen, proeflevels en tijdelijke assets kunnen met algoritmen worden gemaakt. Dat versnelt conceptontwikkeling en testen. Daarna blijft handwerk nodig om kwaliteit en stijl vast te zetten.
Zijn boodschap is vooral pragmatisch. Niet negeren, maar voorbereiden. Skills verschuiven van alleen maken naar ook sturen, controleren en nabewerken. Dat geldt voor art, audio en code.
“AI as a creation tool sucks balls… but it’s the future we should prepare for.” — Tomas Sala
Nieuwe AI-tools werken gebrekkig
Veel populaire systemen, zoals Midjourney, Stable Diffusion en Adobe Firefly, leveren nog wisselende kwaliteit. Beelden kloppen vaak niet in details en stijlconsistentie is lastig. Voor games is die consistentie juist cruciaal, bijvoorbeeld bij UI, personages en animaties. Daardoor kost nabewerking nu nog veel tijd.
Code-assistenten, zoals GitHub Copilot of ChatGPT, helpen bij standaardtaken. Ze maken voorbeeldfuncties en testen. Maar ze kunnen ook fouten introduceren en begrijpen de volledige gamearchitectuur niet. Menselijke review blijft daarom nodig.
Audio en stemmen vormen een extra risico. Voice-clones klinken steeds beter, maar missen nuance en toestemming van makers kan ontbreken. In Europa kan dat botsen met portret- en auteursrechten. Studio’s moeten hier contractueel en technisch stevig sturen.
Gevolgen voor werk en kosten
AI kan kosten drukken bij prototypes en bulk-assets. Denk aan vroege schetsen, materiaaltexturen of plaatsaanduidingen in levels. Het zware detailwerk en de art direction blijven bij mensen. De rol van makers verschuift richting selectie, correctie en kwaliteitscontrole.
Voor kleine studio’s in Nederland en Europa kan dit een voordeel zijn. Met weinig mensen kun je sneller itereren. Tegelijk komt er meer behoefte aan technische artiesten en pipeline-specialisten. Zij koppelen modellen en datamodellen aan bestaande tools zoals Unity of Unreal.
De arbeidsmarkt verandert daardoor. Sommige taken verdwijnen of worden kleiner, andere rollen ontstaan. Vakbonden en beroepsgroepen volgen dit nauw, vooral bij stemacteurs en conceptkunstenaars. Duidelijke afspraken over databronnen en hergebruik zijn belangrijk.
AI Act stuurt game-industrie
De Europese AI‑verordening (AI Act) bevat transparantie-eisen voor algemene AI-modellen. Aanbieders zoals OpenAI, Stability AI en Adobe moeten straks een samenvatting publiceren van gebruikte trainingsdata. Dat helpt studio’s om keuzes te maken die juridisch beter te verantwoorden zijn. Het verlaagt ook het risico op claims over ongeoorloofd trainen.
Voor gamestudio’s als “deployer” gelden vooral plichten rond duidelijkheid richting gebruikers. Wie realistisch lijkende synthetische media inzet, moet dat labelen. Dat geldt bijvoorbeeld voor marketingmateriaal of NPC-stemmen die voor echt kunnen doorgaan. De risicoklasse voor creatieve toepassingen is laag, maar transparantie blijft verplicht.
Verwerkt een studio persoonsgegevens, dan geldt ook de AVG. Dat vraagt dataminimalisatie, goede beveiliging en een duidelijke grondslag. Het trainen op echte stemmen of foto’s zonder toestemming kan onrechtmatig zijn. Contracten en opt‑in procedures worden daarom belangrijker.
Transparantie en auteursrecht verplicht
In de EU mogen bedrijven data mijnen voor AI, tenzij rechthebbenden expliciet hebben geopt‑out (DSM‑richtlijn). Veel beeldmakers en stockplatforms gebruiken zulke opt‑outs al. Studio’s die modellen of datasets inkopen, moeten daarom licenties en opt‑outs controleren. Dit verkleint juridische risico’s bij publicatie.
Watermerken en herkomstlabels winnen aan belang. Standaarden zoals C2PA maken zichtbaar of content met AI is gemaakt of bewerkt. Grote platforms en tools ondersteunen dit steeds vaker. Dat helpt bij naleving en het vertrouwen van spelers.
Ook in Nederland groeit de druk op duidelijke bronvermelding. Rechtenorganisaties letten op hergebruik van stijl en materiaal. Discussies over eerbied voor het werk en passende vergoeding spelen mee. Transparantie richting artiesten en publiek is daardoor niet alleen juridisch, maar ook reputatievast.
Wat studio’s nu kunnen doen
Begin met een interne richtlijn voor AI‑gebruik. Leg vast welke tools mogen, hoe je labelt en wanneer menselijke review verplicht is. Documenteer prompts, datasets en bewerkingen voor audit en support. Dat maakt latere vragen van partners en platforms makkelijker.
Kies modellen bewust op basis van licentie en herkomst. On‑premise of open modellen bieden meer controle, maar vragen beheer. Cloudmodellen zijn snel, maar let op datastromen en geheimhouding. Versleuteling en toegang op rolbasis zijn hierbij standaard.
Maak duidelijke afspraken met makers en actors. Vraag expliciete toestemming voor stem- of beeldklonen en bied opt‑out. Betaal voor licenties en respecteer opt‑outs van databronnen. Zo blijft creativiteit centraal, met AI als hulpmiddel in plaats van vervanging.
